Afbeelding
In de negentiende eeuw kwam de rivaliteit tussen Haarlem en Mainz tot een hoogtepunt over de vraag wie de uitvinder van de boekdrukkunst was: Laurens Jansz Koster of Gutenberg. Haarlem deed er alles aan om de eer voor Koster op te eisen door een standbeeld op te richten en in juli 1823 de veronderstelde vierhonderdste verjaardag van de uitvinding te vieren met grootse festiviteiten.
Het literaire genootschap Demokriet, dat in 1789 was opgericht binnen de patriottische oppositie en waarvan alle leden onder een schuilnaam elke maand een komisch gedicht moesten schrijven, zette zich ten volle in door liedteksten te dichten op populaire melodieën zoals het Wilhelmus, wat het nationalistische karakter nog moest onderstrepen.
De uitgever Vincent Loosjes drukte in 1826 Gedenkschriften…, een verslag van het eeuwfeest, waarin hij stelde dat tijdens het feest “Haarlems straten weêrgalmden van een twaalftal Volksliederen door het gezelschap Democriet’.
